Гымлэ Тайгыникыкъет (Снова об охоте)

  • Автор: Народовластие - газета
  • Язык произведения: Корякский
  • Перевод: Гэтэйкылин В’ачаӈанак
  • Жанр: Статьи
  • Год: 2021

Поддержи проект, расскажи о нас в соцсетях

Вступай в группы библиотеки народов Севера и Дальнего Востока

Нэӈинмыинэв’ чав’чываняво, ӈаей: гыйник, тагыйниӈылг’ын, тагыйниӈкы. Муйыкйилик уйӈэ ив’кэ мыткэллаӈ тымык, мыткэв’лаӈ тагыйниӈгилик. Эмэн ченэнкатгота, тэӄын-ӄун ыйык омакаӈ. 25 лыгэчейпыйыг’илгык Г’ылв’ый ёлӈыямкык Мэрикак. Г’ам, еӄин муйык чавэчывайык? В’анявыӈ тайгыйнэӈгыйӈын инэгэю йыччык в’аняво мучгин яӄӈыйтыгыйӈын, нымэлӄин яӄӈыйтыгыйӈын, г’алапык, йыгык, гилик мыев’ в’уччей в’аняво омакаӈ кэллаӈ в’анявык катгогыйӈын, мыллёгыйӈын. Тойг’оямтав’элг’ын эв’ын ныг’иннэв’ мэтгыйӈын, мэтытвэгыйӈын, мыев’ ыччу колляплаӈ кояӄлаӈ ынпычг’у вэтанма, мыев’ ӈано айгытӄыкмиӈу инг’э когычченаӈлаӈ вэтатык. Янот кэллаӈ гамгачг’ылёкэнав’, гэмгэтгивик якатготвэӈгыйӈо, тит ӈаен туйг’уемтэв’илг’ын мэлькычыль эмынно ныйымайтын юнэтык нутэк-ыньӈыг’ан валг’ын яёг’ыӈгыйӈын итти явэтатйыгыёлав’ӈыгыйӈын чав’чывачгэн. В’утку котваӈволаӈ тг’эв’гыйӈын, олвылг’атгыйӈын ӄэй яӄнайӈынэн итылг’ын: мыев’ янот уйӈэ айӈон яӄмашинав’, яӄэек, эчгикинэв’ ивыею. Энг’ыклавык г’аӄайыг’этык комайӈыпэӈкоӈволаӈ, увик йылэ; кынг’ук ӄояӈа мэтг’аӈ юлвык, йыннык, энилӈуӈэткэ -в’утку кув’иннетыӈ катгогыйӈын, мыллёгыйӈын. Еӄин кэв’ӈыволаӈ ынпычг’у: «Уйӈэ-ван авичаватка ӈайӈынэн г’оямтав’элг’ыӈ, г’ам емгымгатгыйӈын кинэччыӈ в’утку!» Айӈон муйыкпэнинэлг’ык янот гатаӈчаткаёӈлэн энангыёлав’ыйӈын туйг’уемтэв’илг’ин. Киткит ӄайыкмиӈын кумэйӈэтыӈ, ынан кутилиӈнин янкатгов’гыйӈо, тит гитэк мэӈинет ынно нытг’ив’ӄин, мэӈинет гамитытвиллин, еӄин гив’линэв’ ынпычг’у: йыгулэннин мэткэ айӈонкэнав’ панэнатво, лымӈылё, мучгинэв’ имы-еӄин итылг’у этгыйӈо: янмэтытвагыйӈын тагыйниӈык, милгыйыткук; овэкнолвытвэгыйӈын; паломтэлгыйӈын то валомгыйӈын емыяӄыӈ ынпычг’ык, тэйкык имы-ею еӄин ыччу кэллаӈ: кэналваллаӈ, кангытытколаӈ, еӄин ыччу нэкугитэӈнэв’ кмиӈыйык, йыльӈыкмиӈыйык. Мэтг’аӈ гулэтылг’ын «ныкэтгуӄин г’уемтэв’илг’ын», ӈаен энӄивылъг’ын энӄивылъг’ын энӄивылъг’ын китыӈ ыньӈыг’ан, еӄин гив’лин итык. Ынан мэтг’аӈ кугитэӈнин ымоӈ ею ныеюнэньӈыӄинэв’то еван ӈайӈыноӈ, ынпыӄлаволыӈ, яйв’алыӈ, льг’аӈ. Нэкунгыюлэв’ӈынин кмиӈу, микыну янг’алавӈ ӄулин, накунмитытваньӈынав’, мыев’ янг’алаӈ тагыйниӈылг’у, аӈӄатагыйниӈылг’у, ынныӈыйтылг’у в’эемык, аӈӄак; ӄояв’ъепылг’о. Еппы эеткэ мэлгытавньӈо муйкэкылг’у уйӈэ янот атагыйниӈыӈка. Тагыйнэӈгыйӈын налгыкъет коӈвок 19 векак то ӈывоӈвок 20 векак гэйгулэлин ымыӈ ваята чав’чывайык, эейвэӄ уйӈэ мыкыйык ыйык иткэ ынотычг’о юнэткин. Котагыйнэӈыӈволаӈ имы-еӄэ: милгыйе, уткучг’э, эната. В’уччин ӈыой итык тагыйниӈгыйӈын налгыкъет, титэ наӈвогнав’ йылк налгу вилэту уммитг’ак айгытӄык то тэйкыэнэнэгэӈыӈӄал айгытӄык. Налгу муйкэкылг’ыйык накояваӈнав’ митг’аӄаву, ыпгану кимитг’ак. Г’умвилылг’у эллай налгу кытгэмэн, яёлэн, имйфыӄчукин, ӈэньӈэтин, ӄэпэйин, чвыльг’эӈэн. Тагыйниӈылг’а наков’энвэпыӈвоӈнав’ яёлав’, в’ача г’ылв’ыйняӄу. Г’ам г’алапык лэв’тык нэкулӄэйнэв’ӈынэв’, тит анг’аткэӈав’ка налгын. Яёлав’ этг’о ыньӈыг’ан наконмыӈнав’, еӄин гакалилин Антроповынак Валентананак, гыйник нэкуйкылэлг’эньӈын,кучгэлыӈ ванвычыко, ӈанӄо ӈылӈыла накуннэӈын гайӄынтывата уткучг’ын гаймат наконтываньӈын гыйникгиӈ. Ыйыта манаӈ наконмыӈнав’. Кытгэмыӈ котагыйнэӈнал омакаӈ, г’ытг’ылг’ылг’у то котваӈволаӈ ыннэн, ӈыччеӄ йыг’илгу. Котагыйнэӈлаӈ тигэ, гайӄыэнаея в’инву, ӈанӄо накуг’алапӈынав’. Гынтэвык, гыйник купиӄыӈ ӄычвочыко гаймат в’ыв’в’ыгэӈӄы. Ӈэяӈ-ӄун накайпыӈын гиӈэ, ӈаен кытгымгэӈ. Такытгэмык манаӈ наяванав’ милгыю, тит анг’аткэӈав’ка налгын. В’ача наконм ыӈнав’ ыччу уткучг’э. Имйыӄчук, ӄэпэй, ӈэньӈэту наконмыӈнав’ капканата, налгын китыӈ ычгин г’иннычуйму, г’ам ӈэньӈэтин ичг’ык. Ммилютэв’ ков’в’алаӈ энатык, кинуӈи нынуӄин то налгын нэнаеномав’ӄэн, нинэнмэлэв’ӄин то еван нэкуччилӈын килкилык тоетольг’ык. Милютэтг’улу кэллаӈ инэгэю гайӄыачг’а ӄоен инэлвэтык. Чав’чывайык г’эгылӈо уйӈэ эв’в’и анмыка , ятан титэ ыччу кэнавэтав’лаӈ ӈэлвылг’ык. Пэнинэлг’у гив’линэв’, ыно г’эгылӈын эмэн мучгин ӄайтумгын. Мыев’ ынно г’опта ныльгичеткэюӈӄин, нытэмъюӈӄин то нымыллёӄэн. Гэйгулэлин, ӈынвычгая тагыйниӈылг’а йимгымгу гэлӈылин ӈаен гыйник. Ычгин панняв’ кэллаӈ лилину, тыттэль еӄӄэ номӄэнав’. Эчги ыйыкналгэн накотайкыӈвоӈнав’ пэӈкэв’. То этг’о котагыйнэӈлаӈ, тит нитикынэв’ кинуӈав’, инэгэю пичгу: ылваӈ янот то кытэпаӈ, кайӈыӈ. Налгу эллай кимитг’ану, г’ам кайӈин айколо. Йынно кытэпэн, ӄоен кэллаӈ уммитг’алӄылу: в’эйно, пипипу, уйичвинэӈу. Ӄайӈыӈ котагыйнэӈнлаӈ алак, ӈэйӈэйык то лыӄлэӈкы. Анок ван мэчуйӈэ. Мыев’ в’анок ычгин киӈуӈи то налгын ныг’аӄатӄэӄэнат. Когалгаӈэйтылаӈ янот г’опта тэг’и. Етылг’у омнотаӈӄо галгав’, г’итув’, ӄэчаӈъёв’ наконмыӈнав’ милгые, айӈон янот ыйытэ. Уйӈэ-ван ӈынвыӄ анмыка, ятан елг’ыёно. Ев’еву наконмыӈнав’ эната. Еӄин накэв’ӈывоӈнав’ тагыйниӈылг’у: «Гакмэньӈывота, инет, ятан елг’ыёно, кытыл–ван мыкыӈ!»
Перевод
Notice: Undefined variable: WORDeditor in /home/l/legendeo/legendeo.beget.tech/public_html/skins/default/index.tpl on line 78