Тыкояпанэнатвыӈ тойкыӈ Яйлинакъет Зинаиданакъет Петровнанакъет. Ынин чининкин нынны, чавчывачг’энаӈ, Муллыӈэ. Гайтолэн мынгытык ыннанмыллыӈӄав’кэн кытэплёйыг’элгык , ыннэн тысячан ӄоньг’айычыӈӄэн ыстон ӈыяӄ мыллыӈэн ӈыёӄав’кэн гэвэгыйӈык, яйычг’ык ӄояв’ъепылг’ык. Ӄонпыӈ ӄайыкмиӈыйык уйӈэ лиги элӈыкэ чининкин кмэӈыватгыйӈын, в’отӄо-ӄун актыка ныпанэнатвынав’ увикикйит ею-ӈын нэӈинмыӄынэв’. Гымнан лиги тыкулӈыӈын увик ӈыччеӄ гэвэгыйӈыӈӄо. То аму кэтог’ыгыӈын ананякъет йитыӈ игыньӈин: мойкыӈ, муйи ӈав’ъелг’алӈытомгын Олеся, гиллинэв’ мэткэ ӈыяӄ, мэткэ мыллыӈэн гэвэгыйӈо, муйи ӄонпыӈ мыткуйичвэтыӈ ӈайӈын яягэӈкы. Ачгэкэнайтыӈ тыкулыг’уӈын этгыйӈын ӈанэнкэн яятайнык: В’ото забор эчвывычгооттэн. В’ото ялӄэв’гыйӈын, г’ам ынкаӈӄо китыӈ уттыутӄэтпиль иччун. Анок кэллаӈ нымэйыӈӄинэв’ аётӄо то атваккы ынно, актыка галак в’утку. Амъел кулэӈ в’отэнотӄатэпыӈ тэг’и-ӈын метрав’ то гачгыӈӄал котваӈ мэйӈыуттыут тыӄыл, мэӈин апаппонак еӄу-аму ӄайычвинин. Вэтга уттык явал ныппулюӄин теплицан. В’ото в’ыв’в’ыяяӈа, миӈкы ӄонпыӈ коматыӈ то ныплепӄэн ӈанко. Яягеӈкы ӄонпыӈ вачче мэлгылг’атяяӈа то ынкэгиӈкы коӈвоӈ гымнин энакэтоатгыйӈын. Идти лыӄлэӈ тыттэль номӄэн. Г’ылг’ыл гиллин нонмыӄэн то ныйийкыӄин. Муйи Олеся омакаӈ мыттыпгэнмык оттылӄэтыӈ, йычилылг’у мэлгылг’атяягэӈкы то мытыӈвон ӈанко тэйкык «яяпэль», мыткутэйкыӈнэв’ г’ылг’ылин «ӄлевав’, йыпгыпгав’ӄлевав’». То кытав’ут, гымнин гыткалӈын аяти оттычыкойтыӈ. Мочгынан мытыӈвон тиӈук, г’ам тыттэль тыг’ылгыйӈын. Ӄайытвак гыткалӈын мыттиӈун, г’ам пылакпиль пэлатэ ӈанко, доскачыко. Мытыӈвомык четкэюӈык, миӈкые итык? Яйтык аплакка, аӄаяв’ка, юлэӄ уттылӄык актыка вагалытвак. Г’эйӈэвык мэки-ӈын ынпычг’ын эйимгымгыкэ, наякытг’айӈамык муйи. Юлэӄ мынг’ытвагалытвамык муйи, екилу аня аӈтока нг’итын яяӈӄо, йынэв’ъетык г’ытг’ыгэкэӈи. Муйи чакок омакаӈ мытынпиӄын пыче гымнин гыткалӈын аплаккылг’ын, г’ам анянаӈӄо йынны-ӈын актыка йыпиӄэвык. Выг’аёк ынан энэмтэйпэ гыммо то энанняйтатэ. Ычгынан, апаппонак то анянак, омакаӈ этг’о юлэӄ ачачго нэлӈын гымнин ныйыччыӄэн ӄаявык кыелӈын. Мэкынаӈ-ӈын йитыӈ в’уччин эеӄвыйыгыйӈын. Мэки-ӈын йивыӈ: « Эеӄвыйыгыйӈын ыннин ымыӈ!» Ынанмайӈычг’о ӈаей кэтог’ыгыйӈо, титэ гыччи нэкунгыюлэв’ги калэйылӈатык, каличитык, лыг’ук йынны-ӈын. Г’ам уйӈэ ыньӈыг’ан, ынанмайӈычг’о ӈаей чакчечаӈо, ӈаей яйв’ачав’гыйӈо, ӈаен малгыйӈын, титэ гыччи кутг’ылыӈ, нэкунгэчгэвыткуги, титэ уйӈэ гынин йынны-ӈын атоӈватка китыӈ. В’уччин гиллин ӄайыкмэӈылг’атгыйӈа. Г’ам выг’аёк муйи витку мытылӄынмык яйгочав’ныяйтыӈ. То мэйӈыв’инетычг’у ейгучев’нык гиллин аня. Ынин йыгъев’в’ыйӈыгыйӈо, еӄин митытвик инг’э то нымэлг’эв’ калэйылӈатык, лиги йыччык панэнатво, лиги мыткулӈынын мыткояваӈын эчги. Гымнин ӈанкакэнав’ майӈымэеӈтолг’атгыйӈо, мыев’ уйӈэ аеёлка еӄин энайылӈатык, элэк гэччылин йийкымынга то энанеёлавэ анянак. Ынанмальчыг’о гымкыӈ эллай лымӈылё, тывылг’о г’ылойылӄанма. Ӈаей гиллинэв’ «В’эллы то яёл», «Айога», лымӈыль Калаг’аӈавыкъет то этг’о ӈынвыӄ. Ӄолэнэтыӈ, титэ мытмайӈалла, мытыӈвонав’ ымыӈ-ею еёлык. Анянак ӈывонэн мойкыӈ панэнатвык этгыйӈо эччыӄайыкмэӈылг’атгыйӈэн, тойылг’атгыйӈэн, еӄэ мую наков’энняламык, накойыллаламык мойкыӈ катгогыйӈын, наколаламык мую янг’ав’. То эчги титэ гыммо тымэйӈэтык, титык ыньӈыг’ан, еӄин ынно китыӈ. Аня гымкыӈ- гымнин г’ылэнаӈ. Ӄэйлы, ятан ыныккумӈата кэнанэгомавыӈ гыммо, титэ коӈволаӈ эччыэкзамено. Ятан ыныккотгайпа кэнанпаявыӈ гыммо, титэ кэллаӈ амъяйкылг’энав’ уроко. Ятан ынно йивыӈ: «Ӄыгит, гынан лиги кулӈыӈнэв’ имы-ею гымык майӈыӈ! Гымыктойылг’анма уйӈэ иткэ ыньӈыг’ан валг’о имы-ею!» Эчги гыммо тыкуплыткуӈ ейгучев’ӈык педучилищак, амъел тыкуетилиӈын ынин вэтатгыйӈын: йымитытватык то йыгъюлэвык ӄайыкмиӈу.